Vanaf 12 augustus 2026 gaan de meeste specifieke maatregelen en verplichtingen van de PPWR (staat voor de Packaging and Packaging Waste Regulation) in. Deze Europese verordening stelt duidelijke eisen aan recycling, hergebruik en het beperken van verpakkingsafval. Bedrijven moeten aantoonbaar maken hoe hun verpakkingen circulair zijn ingericht, van materiaalkeuze tot end of life.
Hoewel augustus 2026 nog ver weg lijkt, is de deadline dichterbij dan gedacht. Ontwikkel- en testtrajecten voor nieuwe verpakkingsoplossingen kosten maanden, zeker bij complexe materialen of verpakkingen met specifieke barriere eigenschappen. Wie te laat start, loopt het risico op hogere kosten, verstoringen in de supply chain en suboptimale oplossingen.
Wat houdt de PPWR precies in?
De PPWR volgt de eerdere PPWD richtlijn op en maakt verduurzaming van verpakkingen minder vrijblijvend. Vanaf augustus 2026 moeten fabrikanten beschikken over een conformiteitsverklaring, ook wel het verpakkingspaspoort, waarin staat welke materialen zijn gebruikt, of er schadelijke stoffen aanwezig zijn en in hoeverre de verpakking recyclebaar is.
Daarnaast worden uniforme weggooilogo’s ingevoerd, zodat consumenten in alle EU landen op dezelfde manier kunnen zien hoe zij verpakkingen correct afdanken. Dat vraagt om eenduidige data en consistente keuzes in het ontwerp van verpakkingen.
Hoe ver zijn bedrijven?
Grote organisaties met een volwassen duurzaamheidsstrategie hebben circulariteit vaak al verankerd in hun agenda. Bedrijven zoals Unilever, Rituals en Grolsch investeren in herontwerp, ketensamenwerking en datagedreven besluitvorming.
Voor veel MKB bedrijven ligt dat anders. Zij lopen vaker tegen logistieke en technische uitdagingen aan, zoals het selecteren van leveranciers die voldoen aan nieuwe verpakkingsvereisten, het aanpassen van verpakkingsformaten en het herinrichten van processen en machines.
Technisch gezien zijn er diverse uitdagingen bij het toepassen van gerecycled plastic, waaronder contaminatie bij rPET en gerecycled PP, geur- en smaakafwijkingen bij voedselcontact, lagere sterkte bij hogere recyclaatpercentages en kleurvariaties die productkwaliteit beïnvloeden. Materialen zoals EPS blijven lastig te recyclen door de hoeveelheid lucht in het materiaal.
Voor verpakkingen in de voedingsmiddelen- en farmaceutische sector bestaan uitzonderingsmogelijkheden op het gebruik van gerecycled content, mits goed onderbouwd kan worden dat voedselveiligheid of productkwaliteit in het geding komt. Wie te laat begint, loopt risico’s op hogere kosten en verstoringen in de supply chain.
Data als fundament voor PPWR compliance
Een belangrijk knelpunt is het verzamelen en beheren van verpakkingsdata. Die data zijn nodig voor compliance, rapportages en aangiftes, maar ook voor strategische keuzes in ontwerp en inkoop. Veel bedrijven werken nog met versnipperde databronnen, wat foutgevoelig en inefficiënt is.
Tools zoals GS1 PAC maken het mogelijk verpakkingsspecificaties centraal vast te leggen en te delen binnen de keten. Dit voorkomt dubbel werk, verlaagt administratieve lasten en maakt het eenvoudiger om aan veranderende regelgeving te voldoen.
Voor organisaties zoals Superunie laat dit zien dat betere data niet alleen helpen bij compliance, maar ook directe financiële voordelen kunnen opleveren, bijvoorbeeld via lagere afvalbeheerbijdragen. Een toelichting op het belang van een eenduidige oplossing voor complexe verpakkingswetgeving vind je hier.
Europese verschillen vergroten de complexiteit
Voor multinationale bedrijven en niet EU ondernemingen die de Europese markt betreden, komt daar nog een extra laag complexiteit bij. Europese wetgeving wordt nationaal verschillend toegepast, met uiteenlopende eisen rondom etikettering, gerecycled content, belastingen, ecodesign en producentenverantwoordelijkheid.
In Duitsland blijkt uit onderzoek dat slechts 10 procent van de bedrijven momenteel voldoet aan de basisvereisten van de PPWR. Tijdsgebrek, onduidelijkheid en kosten zijn de grootste knelpunten.
België, met name Vlaanderen, pakt het anders aan. Initiatieven zoals Value4Pack ondersteunen bedrijven bij kennisdeling, samenwerking en digitalisering rondom verpakkingen. Hierdoor krijgen bedrijven sneller inzicht in hun verpakkingsstromen en benodigde aanpassingen.
In Frankrijk hebben bedrijven al ervaring met nationale etiketteringsverplichtingen zoals Triman. Praktijkvoorbeelden laten zien dat producenten bereid zijn te verduurzamen, maar tegen technische en logistieke grenzen aanlopen bij het verbeteren van recyclebaarheid.
Ook in Italië en Spanje gelden eigen milieu etiketteringsregels. Bedrijven moeten voorlopig voldoen aan zowel nationale verplichtingen als de aankomende PPWR, wat extra afstemming vraagt binnen internationale ketens.
Wat kunnen bedrijven nu doen?
Bedrijven die nu starten, creëren ruimte om weloverwogen keuzes te maken. Begin met verpakkingen met de kortste compliance deadlines en focus op grote volumes waar de impact het grootst is. Start met relatief eenvoudige stappen zoals materiaalvereenvoudiging en plan complexere herontwerpen voor de langere termijn.
Vooruitkijken loont
De PPWR is geen vinkjeswet, maar een structurele verandering in hoe Europa naar verpakkingen kijkt. Bedrijven die nu regie nemen, benutten de PPWR als versneller van hun circulaire strategie. Door verpakkingen slimmer te ontwerpen, data op orde te brengen en samen te werken in de keten ontstaat niet alleen compliance, maar ook waarde.
Volgens Milgro begint circulariteit bij overzicht en grip. Niet wachten tot regels dwingen, maar nu al sturen op reduce, reuse en recycle. Zo wordt de PPWR geen eindpunt, maar een logisch tussenstation richting een toekomstbestendige bedrijfsvoering.
Hulp nodig bij de voorbereidingen voor de PPWR?
Tijdens onze webinar krijg je praktische handvatten om jouw organisatie klaar te stomen. Na afloop weet je hoe je de principes reduce, reuse en recycle effectief toepast. Bekijk hem hier
Bekijk het webinar over PPWR & circulaire verpakkingen
